اسدی- گرانی ها و رشد افسار گسیخته قیمت ها و البته گلایه ها از نرخ های عجیب و غریب، سازمان حمایت از حقوق مصرف کنندگان را بر آن داشت تا با راه اندازی سامانه 124 و اعلام نرخ محصولات و خدمات، قیمت واقعی آن ها را اعلام کند تا مردم متوجه گران فروشی ها شوند و کالایی را گران نخرند، اما اکنون که نرخ محصولات در این سامانه را با آن چه عرضه می شود مقایسه می کنیم، متوجه می شویم که قیمت ها بسیار متفاوت است و نه تنها این سامانه به درد مردم بلکه انگار به درد مسئولان نیز نخورده است تا با نگاه به آن متوجه تغییر محسوس قیمت ها شوند.
شاید بتوان گفت که در 9 ماه سپری شده امسال، هیچ کالایی نبوده که از گزند گرانی در امان باشد. در این مدت همه کالاهای مصرفی مورد نیاز مردم اعم از گوشت، مرغ، ماهی، برنج، تخممرغ و سایر اقلام اساسی مانند مسکن، مصالح ساختمانی، لباس و پوشاک و خدمات گران شده است. قیمت ها به شکل بی سابقه رشد کرده است و حتی مصوبات و قیمت های دستوری کارگروه های استانی مانند کارگروه تنظیم بازار هم نتوانسته رشد قیمت ها را کنترل کند.
سونامی قیمت ها بازار را در نوردیده است و امروز مردم با خود می گویند نقش سازمان حمایت از حقوق مصرف کنندگان چیست و چرا نرخ های اعلامی سامانه 124 این قدر با قیمت بازاری محصولات و خدمات فرق دارد.
«محمدی» یکی از هم استانی ها با بیان این که دخل و خرجم با هم نمی خواند و به این دلیل همیشه به دنبال کالا با قیمت مناسبی هستم، می افزاید: به طور معمول هر ماه قیمت ها را در سامانه 124 رصد می کنم تا مطمئن شوم که فروشنده کالاها را گران نمی فروشد اما قیمت ها در بازار با قیمت های این سامانه بسیار متفاوت است.
وی با بیان این که قیمت ها هر روز در بازار افزایش پیدا می کند اما در سامانه ثابت است، اضافه می کند: روز گذشته یک بطری شیر 900 گرمی کم چرب را 7 هزار و 500 تومان خریدم در حالی که قیمت یک بطری یک لیتری شیر کم چرب در سامانه 5 هزار و 600 تومان ثبت شده است.
وی ادامه می دهد: چندین بار این موضوع را به فروشنده اعلام کرده ام اما با برخورد بد او مواجه شده و بسیار شنیده ام که این سامانه کارایی ندارد و نرخ همان است که روی محصولات درج شده است.
یکی از فروشندگان هم با تایید این موضوع می گوید: ما کالاها را از شرکت های پخش می خریم و با 20 درصد سود می فروشیم برای همین قیمت های ما با نرخ اعلام شده در این سامانه فرق می کند و مردم نباید آن را مبنا قرار دهند.
حالا سوال این است که اگر نرخ های اعلام شده در سامانه ۱۲۴ با قیمت واقعی تفاوت دارد، پس کارایی آن چیست و مردم از چه روشی می توانند متوجه گران فروشی ها شوند؟
«وفاخواه» سرپرست معاونت بازرسی و حمایت از حقوق مصرف کنندگان سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان شمالی در این خصوص می گوید: اجرا نشدن سیاست های سازمان حمایت از حقوق مصرف کنندگان توسط کارخانه ها و فروش بالاتر از قیمت های مصوب سازمان توسط آن ها، نقش واسطه ها و دلال ها در افزایش قیمت و ایجاد زنجیره اضافی در توزیع، تخلفات شرکت های پخش در توزیع کالا با قیمت های بالاتر از سازمان حمایت، نوسانات روزانه قیمت کالاها، فروش کالا بالاتر از قیمت درج شده روی آن توسط شرکت های پخش و به روز رسانی نشدن قیمت ها در برخی مواقع توسط سایت سازمان حمایت از حقوق مصرف کنندگان از دلایل تفاوت قیمت سامانه 124 با نرخ های بازار است.
وی با بیان این که یکی از دلایل مهم و اصلی شیوع ویروس و تولید معیوب در کشور است که موجب رکود شده، ادامه می دهد: در نتیجه هجوم واسطه ها و دلال ها به زنجیره توزیع باعث افزایش قیمت کالا و خدمات شده است در صورتی که قیمت گذاری سازمان حمایت بر مبنای زنجیره تئوری بازار تعیین شده و اختلاف قابل توجهی با هم دارند.
وی اضافه می کند: گرانی و گران فروشی دو مقوله متفاوت هستند که گاهی شهروندان از این 2 واژه برداشت اشتباه می کنند. گرانی افزایش قیمتی است که به صورت سراسری و کشوری توسط کارخانه تولیدی انجام می شود ولی گران فروشی افزایش قیمتی است که توسط واحدهای صنفی اعمال می شود که در این خصوص بازرسی سازمان صمت استان بسیار فعال است و بازرسی های مشترکی را با دستگاه های همکار انجام می دهد.
وی با بیان این که ستاد خبری 124 به تمام شکایت ها وگزارش ها رسیدگی می کند، اعلام می کند: در 8 ماه امسال2 هزار و 716 تخلف گران فروشی در بجنورد کشف و 2 هزار و 316 پرونده گران فروشی در سازمان صمت تشکیل شده است.
وی ادامه می دهد: از میان هزار و 252 گشتی که انجام شده 66 پرونده قاچاق کالا نیز تشکیل شده است. وی اعلام می کند: تلفن های بازرسی در همه ساعات پاسخ گوی رسیدگی به شکایات مردمی هستند.